Δράση: Στρογγυλή Τράπεζα από ΟΠΙ Επταπυργίου, Τασούλα Βερβενιώτη, Λογοθέτη Κωνσταντίνο, Τριαντάφυλλο Μηταφίδη, Σπύρο Σακέτα, ‘Οχονο Επαμεινώνδα με τίτλο: «Πέρα από το φρούριο του Επταπυργίου: μια συζήτηση για τον εγκλεισμό και τις αφηγήσεις του στο μνημείο σήμερα»
Πλαίσιο: Επιστημονική ημερίδα με θέμα «Επταπύργιο 1912-1989: η ιστορία της φυλακής και η εμπειρία του εγκλεισμού» στο Κέντρο Ιστορίας Θεσσαλονίκης (ΚΙΘ)
Διοργάνωση: Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας ΑΠΘ, Δήμος Θεσσαλονίκης/ΚΙΘ, Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης (ΕΦΑΠΟΘ)
Ημερομηνία: 19/03/2025

Η συμβολή μας πραγματεύεται τη μελέτη και ανάδειξη του 20ού αιώνα του Επταπυργίου ως μιας αναγκαίας επιστημολογικής διεύρυνσης για τη σύγχρονη αρχαιολογία, η οποία οφείλει να προσεγγίσει ολιστικά το «δύσκολο» αυτό μνημείο και τις πολλαπλές χρονικότητές του. Μέσα από τη δράση της Ομάδας Προφορικής Ιστορίας Επταπυργίου (ΟΠΙΕ), που ιδρύθηκε το 2018, επιχειρείται να φωτιστεί η σύγχρονη βιογραφία του χώρου και η ευρύτερη «τοπογραφία βίας» της πόλης, αναδεικνύοντας παράλληλα τη θεσμική αμηχανία και την αποσπασματικότητα στη διαχείριση της πρόσφατης τραυματικής μνήμης (όπως στην περίπτωση των μαζικών τάφων εκτελεσθέντων στις Συκιές). Κεντρικό άξονα της προσπάθειας αυτής αποτέλεσε η περιοδική έκθεση «Βιώματα, Μνήμες, Κατοικήσεις» το 2019, η οποία, μέσα από μια πολυαισθητηριακή προσέγγιση, επέστρεψε τις φωνές, τα συναισθήματα και τα υλικά τεκμήρια των πρώην πολιτικών κρατουμένων στον φυσικό τους χώρο. Καταλήγοντας, προτείνουμε την ενσωμάτωση των «από τα κάτω» αφηγήσεων στον επίσημο αρχαιολογικό λόγο, υποστηρίζοντας ότι η ανάδειξη της μνήμης του εγκλεισμού μπορεί να μετατρέψει το Επταπύργιο σε ένα επί της ουσίας συμπεριληπτικό μνημείο που απλώνει τη σημασία του στο παρόν και «απαλύνει τη μνήμη των ανθρώπων».

